Historie toruńskie

Marsz. J. Piłsudski – niedoszły patron ulicy

7 listopada 2007

Posiedzenia Rady Miejskiej w dniu 7 listopada br., które można by uważać za nadzwyczajne, bowiem zwołane zostało w trybie przyspieszonym, zawierało tylko trzy punkty porządku obrad i trwało niespełna pół godziny. Pierwszym i najważniejszym punktem obrad była sprawa nadania jednej z ulic Torunia nazwy imienia ministra spraw wojskowych marsz. Józefa Piłsudskiego, tudzież wniosek o nadanie [...]

Afera szpiegowska Piątka i Urbaniaka

29 października 2007

Jedna z największych afer niemieckich na Pomorzu (i na terenie Polski w ogóle) w latach dwudziestych dotyczyła szpiegowskiej działalności dwóch młodszych oficerów, Piątka i Urbaniaka. Porucznik Piątek, człowiek pozbawiony charakteru, lekkoduch, prowadzący rozrzutny i hulaszczy tryb życia, poszukiwał sam kontaktu z Niemcami i przy pierwszej nadarzającej się okazji doszedł do porozumienia z wysłannikiem Abwehrstelle Królewiec. [...]

Nowy gabinet prezydenta

23 października 2007

Gabinet prezydenta miasta w ratuszu toruńskim, mieszczący się dotychczas w zbyt ciasnym i ciemnym pokoju nr 24 na I piętrze, przeniesiony został do 7 pokoju — sali królewskiej na tem samem piętrze, w której zmarł król Jan Olbracht. Jest to obszerna i wielka sala z bielonemi ścianami, na których zawieszono portrety królów polskich Ludwika Węgierskiego, [...]

Epizod z dziejów pomnika Kopernika

26 lipca 2007

Niewielu toruńczyków wie, że przebicie przejazdu pod Łukiem Cezara i położenie tam torów tramwajowych wiązało się ściśle z… pomnikiem Kopernika. Przechodząc pod Łukiem Cezara napotykamy tam mosiężną tablicę o wymiarach 90×60 cm wmontowaną pomiędzy szyny tramwajowe. Napis na tablicy brzmi: … i nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie to, że właśnie ten fakt, [...]

Towarzystwo muzyczne w Toruniu

22 czerwca 2007

Mamy już w stolicy Pomorza Teatr Narodowy, Konfraternię artystyczną, wystawę obrazów, towarzystwo naukowe, czytelnie, bibljoteki, muzea itp., w ostatnich czasach powstało już nawet koło miłośników języka polskiego, — słowem Toruń staje na równym, a nieraz nawet i wyższym poziomie kulturalnym z innemi większemi miastami wojewódzkiemi w Polsce. Jedna tylko muzyka w naszym grodzie to do [...]

Sztuka odradza się w Toruniu

15 czerwca 2007

* W Toruniu mamy już od dłuższego czasu wystawy sztuk pięknych. Odważyli się także osiąść u nas dwaj artyści rzeźbiarze: pp. Durek i Zelek. Ufając, że nie brak u nas zmysłu piękna, choć system pruski bezlitośnie duchowe życie u nas zabijał i wprowadził społeczeństwo na tem polu w odrętwienie, zdecydowali się otworzyć przy ul. Sukienniczej [...]

Pomnik nagrobny Katarzyny Zoebner z chronogramem

8 czerwca 2007

czyli zaszyfrowaną datą śmierci. W nieistniejącym już dzisiaj kościele św. Jerzego w Toruniu, który stał tuż za murami miejskimi po prawej stronie traktu wiodącego do Chełmna, znajdował się niegdyś pomnik nagrobny Katarzyny Zoebner z domu Zernecke i Marcina Zerneckego. Pomnik był przykładem bardzo ciekawej, nowożytnej architektury cmentarnej charakterystycznej dla południa Europy, a szczególnie dla Włoch. [...]

Witolda Zechentera przygoda z Toruniem

27 maja 2007

Zechenter Witold (1904-1978), satyryk. Związany z Krakowem, gdzie debiutował jako poeta 1921. Członek grupy literackiej Helion, 1926-1927 prezes grupy Litart. Współredaktor Gazety Literackiej, 1932-1939 redaktor codziennej prasy krakowskiej, w czasie okupacji niemieckiej pracownik Spółdzielni Wydawniczej Czytelnik, kierownik księgarni. Brał udział w podziemnym życiu kulturalnym, więziony przez Niemców (1943-1944). Po wyzwoleniu m.in. naczelnik Wydziału Kultury i [...]

Dziki człowiek z maczugą

5 maja 2007

W kamienicy stojącej na rogu ul. Różanej i św. Ducha znajdowała się niegdyś gospoda „Pod dzikim człowiekiem z maczugą”, która swoją nazwę zawdzięczała monumentowi postawionemu na rogu posesji. Od czasów średniowiecza toruńskie szynki i gospody nazywane były albo od miejsca lokalizacji, albo od wizerunku umieszczonego nad wejściem, od imienia względnie nazwiska dzierżawcy lub gatunku sprzedawanego [...]

Wymiana terenów między miastem a wojskiem

19 stycznia 2007

W roku 1920 już gmina m. Torunia za zgodą władz wojskowych podjęła praca około rozbiórki fortyfikacyj, mając na względzie przede wszystkiem zatrudnienie licznych rzesz bezrobotnych. Prace te mniej lub więcej intensywnie prowadzone były do jesieni roku 1923. Prace dokonywane były na koszt gminy, która jako rekompensatę otrzymać miała cegły, kamienie i inny materjał, pozostały z [...]